IFRS 17: groeperen van contracten |
close
Share with your friends

IFRS 17: groeperen van contracten

IFRS 17: groeperen van contracten

De IASB heeft de definitieve rapportagestandaard voor verzekeringscontracten (IFRS 17) in mei 2017 gepubliceerd. De verplichte ingangsdatum is januari 2021. Het niveau waarop verzekeringscontracten onder IFRS 17 gegroepeerd moet worden is een belangrijk onderdeel van de standaard.

Auteurs

Senior manager

KPMG Nederland

Contact

Gerelateerde content

Level of aggregation

Verzekeraars moeten de verwachte winsten (positieve CSM1) en verliezen (negatieve CSM), die op de ingangsdatum van de verzekering worden vastgesteld, in haar jaarrekening verantwoorden. Een positieve CSM mag niet meteen als winst in de Verlies- en Winstrekening (V&W) worden verantwoord, maar moet worden geamortiseerd over de looptijd van de contractperiode. Daarbij zal deze CSM per rapportagemoment wijzigen op basis van de impact van veranderingen in verzekeringstechnische veronderstellingen. Daarentegen dient een negatieve CSM wel direct in de V&W te worden verantwoord. In feite komt het er op neer dat een negatieve CSM zich niet kan voordoen omdat verliezen meteen genomen moeten worden op het moment dat ze zich voordoen. Het is daarom van groot belang op basis van welk niveau de CSM moet worden vastgesteld. Verwachte verliezen van het ene verzekeringscontract kunnen immers wegvallen tegenover verwachte winsten van het andere verzekeringscontract op het moment dat contracten in dezelfde groep vallen.

Figuur 1: Voorbeeld van het groeperen van contracten

Drie dimensies van groepering

Er zijn op dit moment2 een drietal dimensies die verzekeraars in acht moeten nemen in het bepalen van de (minimale) groepering van verzekeringscontracten onder IFRS17:

1. Portefeuilles
Verzekeringscontracten dienen gegroepeerd te worden in portefeuilles waarvan de contracten op dezelfde manier reageren op risico’s ten aanzien van omvang en timing. Meer guidance rondom de portefeuille indeling zal vanuit de IFRS 17 richtlijn worden gegeven. Dit zal er met name op neerkomen dat verzekeringsproducten uit verschillende productlijnen niet onder dezelfde portefeuille mogen vallen.

2. Winstgevendheid
Verzekeringscontracten dienen te worden opgesplitst op basis van verschillende niveaus van winstgevendheid. Dit is essentieel omdat verliezen in verlieslatende contracten meteen in de V&W genomen moeten worden. De volgende drie niveaus worden onderscheiden:

  • Contracten waarbij er geen significant risico is om in de toekomst verlieslatend te worden;
  • Contracten die op ingangsdatum winstgevend zijn maar een risico hebben om in de toekomst alsnog verlieslatend te worden;
  • Contracten die bij ingangsdatum verlieslatend zijn en naar verwachting verlieslatend blijven.

Ook op dit punt zal er meer guidance vanuit de IFRS 17 standaard komen hoe de contracten in drie niveaus kunnen moeten worden opgesplitst.

3. Ingang contract
Verzekeringscontracten mogen alleen gegroepeerd worden als ze in hetzelfde jaar (12 maands periode) zijn ingegaan.

Het aantal groepen dat zo kan ontstaan is vele malen groter dan hoe verzekeraars op dit moment rapporteren. In Figuur 1 is te zien dat er sprake is van 45 verschillende groepen op het moment dat een verzekeraar slechts drie portefeuilles heeft (d.w.z. een Direct Ingaande Lijfrente, Overlijdensrisicoverzekering en een Gemengde Verzekering) waarbij er in vijf verschillende jaren verzekeringen zijn afgesloten. Onder het Solvency II raamwerk zou dit tot 3 homogene risicogroepen leiden. Het verschil wordt veroorzaakt doordat bij de samenstelling van de homogene risicogroepen geen onderscheid wordt gemaakt tussen winstgevende en verlieslatende producten en het ingangsmoment van het contract.

Wat kunt u al doen?

Het groeperen van contracten laat zien dat er verschillen zijn tussen IFRS 17 en Solvency II die (grote) gevolgen kunnen hebben op de huidige inrichting van systemen en modellen. Dit kan bijvoorbeeld gelden voor het kasstroommodel 3.

Tot 2021 hebben verzekeraars nog een paar jaar de gelegenheid om de standaard te implementeren. Dit klinkt wellicht als een lange periode maar omdat de implementatie invloed heeft op de gehele business, en niet alleen op de ‘financiële en actuariële’ aangelegenheden, zal het operationaliseren van IFRS 17 aanzienlijke capaciteit vergen van financiële, actuariële en IT experts. Het is daarom verstandig nu al na te denken welke vragen rondom bijvoorbeeld het groeperen van contracten voor u van belang zijn en welke impact dit heeft op uw organisatie:

  • Financiële impact: Wat betekent de nieuwe standaard en de beoogde groepering voor uw verdienmodel tussen nu en de transitie alsmede uw KPI’s?
  • Operationele impact: Heeft u overwogen welke tools er zullen worden gebruikt voor de berekening, herrekening en amortisatie van de CSM?
  • Project impact: Welke lering heeft u uit Solvency II getrokken ten aanzien van bijvoorbeeld homogene risicogroepen en wat betekent dit voor uw aanpak?

1 CSM staat voor Contractual Service Margin en komt overeen met de geprognotiseerde winst op een verzekeringscontract bij afsluiting van dat contract.

2 Concept besluit IASB november 2016

Onder IFRS 17 zullen de cijfers ten opzichte van Solvency II veel eerder gepubliceerd moeten worden (circa 6-10 weken na rapporteringsperiode) waardoor de huidige modellen veelal efficiënter moeten worden ingericht.
 

Neem contact met ons op

 

Offerteaanvraag (RFP)

 

Bevestig